Nawigacja

Aktualności

Ogólnopolska konferencja naukowa „Geneza wybuchu II wojny światowej: aspekt polski i międzynarodowy” – Lublin, 25–27 września 2019

25-27 września w siedzibie lubelskiego IPN (ul. Wodopojna 2) odbędzie się ogólnopolska konferencja naukowa pt. „Geneza wybuchu II wojny światowej: aspekt polski i międzynarodowy”. Uczeni z różnych ośrodków akademickich jeszcze raz spróbują przyjrzeć się położeniu Polski i Europy w latach 30. XX w. Zaproszeni Goście będą dyskutować nad polityką wewnętrzną władz sanacyjnych. Ponadto  dokonają analizy relacji II RP z sąsiednimi mocarstwami oraz pozostałymi, najważniejszymi podmiotami politycznymi tamtej epoki.

Tworzony po 1918 r. nowy układ sił na starym kontynencie nie zapewnił trwałego pokoju. System sojuszy wiążących część państw Europy Środkowej z Francją, przeciwko Berlinowi, okazał się mało skuteczny. Kraje wspomnianego regionu, niektóre odbudowywane po stuleciach niebytu, częstokroć były też pogrążone w różnego rodzaju kryzysach. Już w 1919 r. Ferdinand Foch słusznie przewidywał, że pokój w Europie potrwa najwyżej 20 lat. Natomiast wybitny angielski ekonomista John Maynard Keynes, w tym samym czasie, ostrzegał, że surowe warunki pokoju narzucone Republice Weimarskiej wzbudzą tylko chęć odwetu.

PROGRAM

25 września

 

  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln

 


9.00-9.30 – otwarcie konferencji

Blok I – Geneza wybuchu II wojny światowej: Polska i kontekst międzynarodowy
Prowadzenia: prof. Wojciech Skóra (AP w Słupsku)

  • 9.30-9.50 – prof. Marcin Kruszyński (IPN/LAW w Dęblinie) – Pakt Ribbentrop-Mołotow i Europa w przededniu wybuchu II wojny światowej
  • 9.50-10.10 – prof. Małgorzata Gmurczyk-Wrońska (IH PAN) – Polska w polityce francuskiej, lata 30.
  • 10.10-10.50 – prof. Stanisław Żerko (Instytut Zachodni/AMW w Gdyni) – O relacjach polsko-niemieckich pod koniec lat 30.: punkty zwrotne – punkty zapalne
  • 10.50-11.10 – Sebastian Pilarski (IPN) – Pogorszenie relacji polsko-czechosłowackich. Od zajęcia Zaolzia do września ’39
  • 11.30-11.50 - prof. Andrzej Maciej Brzeziński (UŁ) – Organizacja bezpieczeństwa międzynarodowego w latach 30. – kryzys funkcjonowania Ligi Narodów
  • 11.50-12.10 – prof. Henryk Walczak (US) – Problem sojuszu polsko-rumuńskiego
  • 12.10-12.30 – Michał Kowalczyk (UKSW) – Węgry w polskiej polityce końca lat 30
  • 12.30-12.50 – prof. Hanna Marczewska-Zagdańska (IH PAN) – „Plener światowy” – Stany Zjednoczone wobec położenia Polski i
  • 12.50-14.00 – dyskusja

Blok II – Geneza wybuchu II wojny światowej: struktury polskiego MSZ i przygotowania do wybuchu konfliktu (wybrane zagadnienia)
Prowadzenie: prof. Marcin Kruszyński (IPN/LAW w Dęblinie)

  • 15.00-15.20 – prof. Wojciech Skóra (AP w Słupsku) – Polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych u progu II wojny światowej. Przygotowania czy improwizacja komunikatu „Glosa do porwania kierownika konsulatu polskiego w Kijowie Jerzego Matusińskiego w 1939 r.”? Nowe fakty i hipotezy
  • 15.20-15.40 – dr Anna Ambrochowicz-Gajownik – Z dziejów polskiej służby konsularnej we Francji – finał lat 30.
  • 15.40-16.00 – prof. Andrzej Dubicki (UŁ) – Ambasada RP w Budapeszcie jako jedyna z kluczowych placówek dyplomatycznych w obliczu rodzącego się konfliktu
  • 16.00-16.20 – prof. Robert Majzner (UJD w Częstochowie) – Polskie ataszaty wojskowe i analizy położenia międzynarodowego Polski pod koniec lat 30.
  • 16.20-17.00 – dyskusja

17.30-19.00 Panel dyskusyjny: Konsekwencja traktatu wersalskiego – wybuch II wojny światowej jako historyczna konieczność?
Moderator: prof. Marcin Kruszyński (IPN/LAW w Dęblinie)
Uczestnicy: prof. Marek Kornat (IH PAN/UKSW), prof. Małgorzata Gmurczyk-Wrońska (IH PAN), prof. Stanisław Żerko (Instytut Zachodni/AMW w Gdyni)

26 września

 

  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln

 

Blok III – Geneza wybuchu II wojny światowej: Polska pod koniec lat 30. (aspekt polityczny, religijny i narodowościowy)
Prowadzenie: dr Tomasz Osiński (IPN/LAW w Dęblinie)

  • 10.00-10.20 – prof. Marek Sioma (UMCS) – Obóz sanacji wobec wzrastającego napięcia międzynarodowego
  • 10.20-10.40 – dr Tomasz Kozeiłło (UR) – Obóz narodowy i zmieniające się położenie Polski na arenie europejskiej
  • 10.40-11.00 – dr hab. Marcin Wichmanowski (UMCS) – Ruch ludowy wobec rosnącego zagrożenia Polski w drugiej połowie lat 30.
  • 11.00-11.20 – ks. prof. Henryk Olszar (UŚ) – Stolica Apostolska wobec aneksji Śląska Zaolziańskiego
  • 12.00-12.20 – dr Mariusz Sawa (IPN) – Mniejszość ukraińska II RP w przededniu II wojny światowej
  • 12.20-12.40 – dr Alicja Gontarek (IPN/UMCS) – Nastawienie ludności żydowskiej do państwa polskiego tuż przed wybuchem II wojny światowej
  • 12.40-13.00 – prof. Przemysław Hausner (UAM) – Postawy ludności niemieckiej na terenie II RP wobec zbliżającego się konfliktu międzynarodowego
  • 13.00-13.30 – dyskusja

Blok IV Geneza wybuchu II wojny światowej: Polska pod koniec lat. 30 (aspekt społeczny, gospodarczy i kulturalny)
Prowadzenie: prof. Marek Wierzbicki (IPN/KUL)

  • 14.30-14.50 – dr Edyta Chrobaczyńska-Plucińska (UJ) – Polska prasa wobec polityki zagranicznej i wewnętrznej Hitlera oraz Mussoliniego (lata 30.)
  • 14.50-15.10 – prof. Elżbieta Kaszuba (UWr) – Kinematografia i film w propagandzie obozu rządzącego w drugiej połowie lat 30.
  • 15.10-15.30 – dr hab. Sebastian Piątkowski (IPN) – Administracja państwowa i samorządowa centralnych ziem polskich w trybach przygotowań do wybuchu wojny (casus województwa kieleckiego)
  • 15.30-16.00 – dyskusja

16.30-18.00 Panel dyskusyjny: Społeczeństwo II RP przed wybuchem wojny
Moderator: prof. Marek Sioma (UMCS)
Uczestnicy: prof. Marcin Kruszyński (IPN/LAW w Dęblinie), prof. Marek Wierzbicki (IPN/KUL), dr Janusz Kłapeć (IPN).

27 września

  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot.: Dawid Florczak/IPN Lublin
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln
  • Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln geneza wybuchu II wojny światowej, II wojna światowa, wrzesień 1939, wrzesień 39, wojna obronna polski, kampania wrześniowa, konferencja naukowa, ipn lublin
    Fot. Paweł Błaszczak/IPN Lubiln

Blok V – Geneza wybuchu II wojny światowej: Wojsko Polskie w przededniu wojny i w trakcie działań zbrojnych
Prowadzenie: dr hab. Jacek Romanek (IPN)

  • 10.00-10.20 – ppłk dr Jacek Lasota (AszWoj) – Wizja przyszłej wojny w opiniach W. Sikorskiego i S. Mossora
  • 10.20-10.40 – dr Jędrzej Korbal – Motoryzacja artylerii WP. Wyzwania i problemy
  • 10.40-11.00 – dr Marcin Paluch (LAW w Dęblinie) – Polskie lotnictwo wojskowe w przededniu wojny. Bilans osiągnięć i możliwości w konfrontacji z rzeczywistością
  • 11.00-11.20 – Krzysztof Pięciak (IPN) – Batalion marszowy i batalion forteczny – mobilizacja pułku piechoty na przykładzie 20 Pułku Piechoty Ziemi Krakowskiej
  • 11.20-11.40 – dr Marek Wawrzynkowski – (Muzeum Miasta Gdyni) – Wrzesień 1939 r. w zbiorach Muzeum Miasta Gdyni
  • 11.40-12.00 – dr Andrzej Gładysz (KUL) – Obraz kampanii polskiej w 1939 r. w pieśniach kpt. Adama Kowalskiego
  • 12.30-13.00 – dyskusja

Blok VI – Społeczeństwo II RP wobec agresji niemieckiej i sowieckiej
Prowadzenie: prof. Marcin Kruszyński (IPN/LAW w Dęblinie)

  • 14.00-14.20 – prof. Marek Wierzbicki (IPN/KUL) – Antypolska dywersja mniejszości narodowych na ziemiach wschodni II RP we wrześniu 1939 r.
  • 14.20-14.40 – dr hab. Jacek Romanek (IPN) – Kolaboranci i zbrodniarze – postawa działaczy komunistycznych we wrześniu i październiku 1939 r. na przykładzie województwa lubelskiego
  • 14.40-15.00 – prof. Witold Jarno (UŁ) – Społeczeństwo wobec następstw wybuchu wojny polsko-niemieckiej we wrześniu 1939 r.
  • 15.20.16.00 – dyskusja i zakończenie konferencji

 

do góry