Nawigacja

Oddziałowa Komisja w Lublinie (stan na listopad 2017 r.)

Śledztwa zakończone wydaniem postanowienia o umorzeniu

Zbrodnie komunistyczne.

1. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na zabójstwie przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego Zygmunta L., w maju 1946 r. daty dokładnie nieustalonej, uprzednio zatrzymanego w dniu 22 kwietnia 1946 r. we wsi Wronka, województwa mazowieckiego i następnie osadzonego w areszcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.     
( S 5.2016.Zk )

 

Postępowanie zostało wszczęte na podstawie materiałów wyłączonych z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu      w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych będących zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, polegających na dokonywaniu zabójstw, bezprawnych pozbawień wolności oraz stosowaniu niedozwolonych metod śledczych wobec szeregu osób pokrzywdzonych w okresie od 1945 do 1949 r. przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.

Na podstawie wyłączonych materiałów, zawierających m. in. protokół przesłuchania świadka Eligiusza N., Tadeusza L. i Krystyny W. – rodzeństwa Zygmunta L., potwierdzono fakt zatrzymania pokrzywdzonego przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie. Zeznania złożone przez najbliższych jednoznacznie wskazywały, iż Zygmunt L. podczas pobytu w areszcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie został przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego zamordowany.

W toku prowadzonego śledztwa zlecono Archiwum IPN w Warszawie wykonanie kwerendy w zakresie odnalezienia i udostępnienia materiałów, dotyczących zatrzymania w dniu 02 kwietnia 1946 r. w miejscowości Wronka pow. mławski, województwa mazowieckiego,  Zygmunta L. Jak wskazano pokrzywdzony był działaczem organizacji niepodległościowej AK – WiN, a następnie został osadzenia w areszcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie oraz najprawdopodobniej w maju 1946 r. zabity.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 10 lutego 2017 r. 

 

 

2. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na zabójstwie w dacie dokładnie nieustalonej, w sierpniu 1952 r., w Przewodowie, województwa lubelskiego, żołnierza Armii Krajowej Bolesława O., przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego - funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tomaszowie Lubelskim, przy czym czyn ten stanowił represję z powodów politycznych. ( S 45.2015.Zk )

 

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa zakończonego w tut. Komisji w sprawie zabójstwa sześciu niezidentyfikowanych osób, w dacie bliżej nieustalonej, w okresie od lipca 1944 r. do 1956 r., w Tomaszowie Lubelskim, przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego - funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tomaszowie Lubelskim.

W toku prowadzonego śledztwa w charakterze świadka przesłuchana została Lucyna Z. Złożyła ona relację procesową, z której wynikało, iż jej brat Bolesław O. został zabity w Przewodowie przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tomaszowie Lubelskim. Świadek nie wykluczyła również możliwości, iż brat sam się zastrzelił, aby nie wpaść w ręce funkcjonariuszy państwa komunistycznego. Zwłoki zamordowanego nigdy nie zostały wydane rodzinie i miejsce pochówku brata nie jest znane.

W toku prowadzonego śledztwa zwrócono się do Centralnego Archiwum Wojskowego o nadesłanie materiałów archiwalnych dotyczących żołnierzy KBW, którzy brali udział w zdarzeniu. Nadto zwrócono się do Oddziałowego Archiwum IPN w Lublinie o nadesłanie wszelkich materiałów archiwalnych, które dotyczyły prowadzonego postępowania przygotowawczego. Odebrano relacje procesową od córki Bolesława O. – Teresy B.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 27 lutego 2017 r. 

3. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznych, stanowiących zbrodnię przeciwko ludzkości, dokonanych w okresie dokładnie nie ustalonym, najprawdopodobniej pomiędzy 15 czerwca 1945 r., a 13 grudnia 1945 r. w Lublinie, polegających na fizycznym i moralnym znęcaniu się w trakcie prowadzonego postępowania karnego o sygn. SO 883/45 nad pozostającymi w stosunku zależności aresztowanymi: Franciszkiem J., Zygmuntem W., Kazimierzem Z., Józefem C., Stanisławem N., Stanisławą M., Janiną C., Czesławem M., Czesławem Z., Weroniką K. i Krystyną K. przez funkcjonariuszy z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego                     w Kozienicach. ( S 67.2015.Zk )

 

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych, stanowiących również zbrodnie przeciwko ludzkości, polegających na zabójstwach i innych aktach terroru wobec członków PSL, dokonanych w okresie 1945 – 1946, na terenie województwa lubelskiego i części województwa mazowieckiego, obejmującym dawne województwo siedleckie.

W wyłączonych materiałach znajdowały się m.in. kopie akt Prokuratury Rejonowej w Kozienicach o sygn. Ds. 75/97 w sprawie zabójstwa Ludwika K. przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kozienicach. Z treści wyłączonych materiałów, zawierających m. in. protokoły przesłuchań świadków, a w tym Bolesława C., Mariana C., Jana R. oraz Kazimierza K., wynikało również, że wobec nich stosowano tortury funkcjonariusz Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kozienicach. Jak ustalono żaden z pokrzywdzonych nie żyje. W toku niniejszego śledztwa ustalono i przesłuchano osoby wykonujące ich prawa. Karol K. do protokołu przesłuchania dołączył maszynopis wspomnień ojca, w którym wskazane były nazwiska funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kozienicach stosujących tortury wobec zatrzymanych.

Z treści wyłączonych materiałów, zawierających m. in. dokumenty procesowe z postępowania prowadzonego przeciwko wymienionym wynika, że w czerwcu 1945 r. zostali oni aresztowani przez Wojewódzkiwego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Lublinie jako podejrzani o przynależność do nielegalnej organizacji, zaś podczas śledztwa funkcjonariusze tego urzędu stosowali wobec nich niedozwolone metody śledcze. Takiej treści wyjaśnienia złożyli sami pokrzywdzeni podczas powadzonej przeciwko nim rozprawy przed Sądem Wojskowym Okręgu Lubelskiego. W toku podjętych czynności zwrócono się do Oddziałowego Archiwum IPN w Lublinie o przeprowadzenie kompleksowej kwerendy na temat przedmiotowych zdarzeń. W jej wyniku zapoznano się dotychczas z 5 jednostkami archiwalnymi, w których zabezpieczono materiały dotyczące pokrzywdzonych. Nadto uzyskano ostateczne wyniki kwerendy odnośnie Zygmunta W. i Kazimierza Z.

W toku prowadzonego śledztwa ustalono, że nie żyje nikt spośród osób pokrzywdzonych, a w toku czynności ustalono adresy osób najbliższych dla Franciszka J., Janiny K., Czesława Z. i Krystyny M. Osoby te zostały przesłuchane w charakterze świadków. Nadto zwrócono się o przeprowadzenie kwerendy archiwalnej w zakresie poszukiwań wszelkich dokumentów dotyczących przedmiotu prowadzonego śledztwa.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na wykazanie odpowiedzialności za popełnienie przestępstw konkretnych funkcjonariuszy państwa komunistycznego, a mianowicie oficerów śledczych Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Lublinie – Aleksandra O., Adama H., Antoniego Z. Jednak jak ustalono wszyscy ci funkcjonariusze państwa komunistycznego już nie żyją, więc koniecznym stało się zakończenie śledztwa w dniu 28 lutego 2017 r. wobec stwierdzenia śmierci ustalonych sprawców i niewykrycia pozostałych sprawców czynów.

 

4. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie, polegającej na stosowaniu represji wobec zatrzymanego Jerzego R. i intensywnym biciu pokrzywdzonego, które spowodowało utratę przytomności, w czasie bliżej nieustalonym w 1948 r., w Działdowie i w Mławie, województwa mazowieckiego. ( S 27.2016.Zk )

 

Postępowanie zostało wszczęte na podstawie materiałów wyłączonych z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu      w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych będących zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, polegających na dokonywaniu zabójstw, bezprawnych pozbawień wolności oraz stosowaniu niedozwolonych metod śledczych wobec szeregu osób pokrzywdzonych               w okresie od 1945 do 1949 r. przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.

Podstawą do wszczęcia postępowania przygotowawczego były materiały zgromadzone przez byłą Okręgową Komisję Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Olsztynie w sprawie zbrodni popełnionych przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Działdowie, w tym przede wszystkim w postaci protokołu przesłuchania  w charakterze świadka Mirosława Józefa R., świadek zeznał, iż podczas zatrzymania Jan R., był bity przez funkcjonariuszy komunistycznych. Pobicia te były tak intensywne, że pokrzywdzony niejednokrotnie tracił przytomność. Ustalona w śledztwie córka Jana R. -Hanna F., zeznała, że tata, został zabrany przez funkcjonariuszy w czasie gdy wracał z prac przy młóceniu zboża. Osadzono go w siedzibie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie. Ponadto w gospodarstwie należącym do rodziców świadka  przeprowadzane były rewizje. Nadto w toku śledztwa przesłuchano w charakterze świadka córkę Jana R. - Janinę N. świadek zeznała, że ojciec był zatrzymany i przebywał w siedzibie aresztu Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.

Pokrzywdzony Jan R., zmarł, w związku z czym niemożliwe było przesłuchanie go w charakterze świadka w niniejszym postępowaniu.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 08 marca 2017 r. 

 

 

5. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozostającym w stosunku zależności, zatrzymanym Stanisławem P. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, którzy w trakcie śledztwa stosowali wobec niego niedozwolone metody śledcze. ( S 60.2016.Zk )

 

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego były czynności w przedmiocie badania wyroków Sądów Wojewódzkich w sprawach o stwierdzenie nieważności orzeczeń sądowych na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Z analizy akt sprawy byłego Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie oraz materiału zebranego w sprawie prowadzonej przez Sąd Wojewódzki w Lublinie wynikało, iż Stanisław P. został aresztowany przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tomaszowie Lubelskim. Jak wynikało z treści przeanalizowanych dokumentów Stanisław P. był bity i torturowany podczas przesłuchań.

W toku śledztwa ustalono, że pokrzywdzony Stanisław P. zmarł, a w związku z tym przesłuchano jego żonę Kazimierę P. oraz dzieci Danutę B. i Adama P. Danuta B. zeznała, że z opowieści ojca zapamiętała, iż był on w partyzantce i został niesłusznie skazany. Wiadomo jej, że ojciec przebywał w więzieniu przez okres około trzech i pół roku oraz, że panowały tam złe warunki bytowe. Przesłuchani w charakterze świadków - Kazimiera P. oraz Adam P. zgodnie zeznali, że z opowieści ojca wiedzą o zatrzymaniu w 1954r., w miejscu zamieszkania w Siemnicy i następnie pobycie w Tomaszowie Lubelskim Zamościu, Chełmie i w Lublinie na Zamku. Z przekazanych informacji wynikało, że podczas pobytu w Tomaszowie Lubelskim był on bity i torturowany lecz nie przekazał żadnych wiadomości dotyczących personaliów funkcjonariuszy, którzy stosowali te niedozwolone metody śledcze. Przesłuchana w charakterze świadka żona pokrzywdzonego, Kazimiera P. zeznała, że bicie i torturowanie męża przez funkcjonariuszy z Tomaszowa Lubelskiego zmierzało do wymuszenia na nim zeznań. 

Jak wynika z zebranego materiału dowodowego, Stanisław P., został zatrzymany w dniu 25 maja 1954r. i osadzony w areszcie Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Tomaszowie Lubelskim, gdzie przebywał przez okres około dwóch miesięcy.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 13 kwietnia 2017 r. 

6. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na pozbawieniu życia w dniu 11 lipca 1952 r., w miejscowości Kochanów, województwa mazowieckiego, Antoniego L., poprzez oddanie strzałów z broni palnej przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Radomiu. ( S 29.2016.Zk )

Postępowanie zostało wszczęte na podstawie pisemnego zawiadomienia o popełnionym przestępstwie złożonego przez Wiktora W., w którym stwierdził on, iż w dacie bliżej nieustalonej w lipcu 1952 r., w miejscowości Kochanów, został pozbawiony życia przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, jego bliski kuzyn Antoni L. Miał on zostać zastrzelony nocą w progu swojego domu, a strzały były oddane bez żadnego ostrzeżenia. Zdarzenie to było następstwem przeprowadzenia przez organy bezpieczeństwa akcji mającej na celu poszukiwanie i zatrzymanie ukrywającego się Wiktora W., który prowadził działalność antykomunistyczną.

W toku dalszych prowadzonych w śledztwie czynności procesowych stwierdzono, iż nad ranem w dniu 11 lipca 1952 r. jednocześnie w kilkunastu miejscach, we wsiach ówczesnego powiatu radomskiego, funkcjonariusze Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego     w Radomiu wraz z żołnierzami KBW przeprowadzili akcję mającą na celu zatrzymanie poszukiwanych osób. Jedna z tych grup udała się do miejscowości Kochanów na posesję Ewy L. Relacje co do przebiegu tej akcji były odmienne. Józef L. zeznał, iż nad ranem w dniu 11 lipca 1952 r., gdy spali w stodole, obudziło ich szczekanie psa. Wówczas Antoni L. wyszedł na zewnątrz i został zastrzelony seriami z karabinu maszynowego. Nie usłyszał, aby ktoś wcześniej wzywał, aby jego brat zatrzymał się. Natomiast z dokumentów archiwalnych, w tym postanowienia Wojskowej Prokuratury Rejonowej w Kielcach z dnia 26 sierpnia 1952 r. o umorzeniu śledztwa oraz notatki z dnia 17 sierpnia 1953 r. Szefa Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Radomiu wynikało, iż Antoni L. został zastrzelony, gdyż biegł w stronę strzelca i nie zatrzymał się pomimo tego, iż żołnierz kazał mu to uczynić.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 08 maja 2017 r.

 

7. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozostającym w stosunku zależności, zatrzymanym Stanisławem T. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Grójcu, którzy w trakcie śledztwa stosowali wobec niego niedozwolone metody śledcze.   ( S 66.2016.Zk )

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego były czynności w przedmiocie badania wyroków Sądów Wojewódzkich w sprawach o stwierdzenie nieważności orzeczeń sądowych na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Z analizy akt sprawy byłego Wojskowego Sądu Rejonowego w Warszawie i zawartej w niej relacji procesowej Stanisława T. wynikało, że w związku z jego działalnością niepodległościową w organizacji o nazwie „Ochrona Konspiracyjna Polskiego Stronnictwa Ludowego”, został w dniu 15 lipca 1949 r. zatrzymany we wsi Kozietuły, gmina Błędów, a następnie pozbawiony wolności. W prowadzonym śledztwie funkcjonariusze Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Grójcu, znęcali się nad nim fizycznie, był uderzany po całym ciele. Pokrzywdzony przyznał się do działalności w nielegalnej organizacji i na te okoliczności złożył obszerne wyjaśnienia. Jeszcze tego samego dnia został przewieziony do Więzienia III w Warszawie, gdzie kontynuowano śledztwo. Podczas postępowania prowadzonego przez funkcjonariuszy Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Warszawie nie był już bity i nie znęcano się nad nim w żaden inny sposób.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 09 maja 2017 r.

 

8. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na zatrzymaniu w dniu 28 lutego 1946 r. w miejscowości Ptaszki, województwa mazowieckiego, przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Milicji Obywatelskiej w Siedlcach, mieszkańców tej wsi podejrzanych o współpracę z oddziałami partyzanckimi, wśród których znaleźli się m. in. Stanisław L., wobec którego stosowano niedozwolone metody śledcze, a następnie przeprowadzeniu akcji odwetowej w dniu 12 marca 1946 r. we wsi Ptaszki, podczas której zostały podpalone gospodarstwa należące do Jana K., Czesława Z. i Jana W. ( S 26.2016.Zk )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych, stanowiących również zbrodnie przeciwko ludzkości, polegających na zabójstwach i innych aktach terroru wobec członków PSL, dokonanych w okresie 1945 – 1946, na terenie województwa lubelskiego i części województwa mazowieckiego, obejmującym dawne województwo siedleckie.

Z treści wyłączonych materiałów, zawierających dokumenty archiwalne i protokoły przesłuchania świadków wynikało, że w okresie pomiędzy 18 lutego, a 12 marca 1946 r. w miejscowości Ptaszki w powiecie siedleckim, funkcjonariusze Komendy Powiatowej Milicji Obywatelskiej w Siedlcach bezprawnie zatrzymali i pobili mieszkańców wsi: Aleksandrę K., Stanisława L., Zygmunta K., Jana K. i Stanisława Ch. Następnie spalili zabudowania mieszkalne i gospodarcze należące do Jana K., Czesława Z. i Jana W.

Pomimo, iż zdarzenie to było przedmiotem interpelacji poselskiej posłów PSL, materiał dowodowy zebrany w sprawie o sygn. S 106.2001.Zk, nie dostarczył jakichkolwiek dowodów lub poszlak wskazujących na związek pokrzywdzonych z PSL. Żaden z uzyskanych dokumentów nie potwierdził, aby motywem działania sprawców miało być stosowanie represji z powodu domniemanej przynależności którejkolwiek z ofiar do tej partii.

Fakt fizycznego i psychicznego znęcania się nad  Stanisławem L., podczas pobytu w budynku Komendy Powiatowej MO w Siedlcach przez komendanta Mikołaja M., został potwierdzony zebranymi w sprawie dowodami, przede wszystkim  zaś relacją samego pokrzywdzonego, który podczas przesłuchania wskazał Mikołaja M. jako swojego oprawcę. Mimo wyczerpania inicjatywy dowodowej nie zdołano natomiast ustalić innych funkcjonariuszy, którzy brali udział w zatrzymaniu i pobiciu pokrzywdzonego.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na wykazanie odpowiedzialności za popełnienie przestępstwa konkretnemu funkcjonariuszowi państwa komunistycznego, a mianowicie funkcjonariuszowi Komendy Powiatowej Milicji Obywatelskiej w Siedlcach – Mikołajowi M. Jednak jak ustalono funkcjonariusz ten już nie żyje, więc koniecznym stało się zakończenie śledztwa w dniu 26 maja 2017 r. wobec stwierdzenia śmierci ustalonego sprawcy i niewykrycia pozostałych sprawców czynów.

9. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad pozostającym w stosunku zależności, zatrzymanym Edwardem K. przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, którzy w trakcie śledztwa stosowali wobec niego niedozwolone metody śledcze. ( S 59.2016.Zk )

 

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego były czynności w przedmiocie badania wyroków Sądów Wojewódzkich w sprawach o stwierdzenie nieważności orzeczeń sądowych na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Z analizy wniosku, złożonego przez żonę pokrzywdzonego – Zofię K. wynikało, że przeciwko Edwardowi K. prowadzone było postępowanie karne, zakończone wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie         z dnia 14 lipca 1954 r., zaś w trakcie prowadzonego wcześniej śledztwa pokrzywdzony był torturowany przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego. Edward K. zmarł w 1978 r. W toku dalszych czynności podjętych w śledztwie przeprowadzono oględziny akt postępowania prowadzonego przeciwko Edwardowi K. Zabezpieczono dokumenty o charakterze procesowym, a wśród nich ujawniono m. in. składane przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Lublinie wyjaśnienia Jana K. o tym, że jego „zeznania” ze śledztwa zostały złożone „pod przymusem”. Następnie zwrócono się do Oddziałowego Archiwum IPN w Lublinie o przeprowadzenie kompleksowej kwerendy na temat przedmiotowego zdarzenia oraz ustalenie pełnych danych personalnych i udostępnienie akt osobowych funkcjonariuszy, których nazwiska ujawniono w aktach sprawy przeciwko Janowi K. Nadto przesłuchano osoby reprezentujące prawa pokrzywdzonego Edwarda K.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 27 lipca 2017 r.

 

10. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie, którzy znęcali się fizycznie i psychicznie nad pozbawioną wolności Krystyną F., w czasie prowadzonego przeciwko niej śledztwa przez okres około tygodnia, prawdopodobnie w lipcu 1948 r. oraz przez okres około tygodnia w maju 1949 r. ( S 93.2016.Zk )

Postępowanie zostało wszczęte na podstawie materiałów wyłączonych z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych będących zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, polegających na dokonywaniu zabójstw, bezprawnych pozbawień wolności oraz stosowaniu niedozwolonych metod śledczych wobec szeregu osób pokrzywdzonych w okresie od 1945, do 1949 r., przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.

Na podstawie wyłączonych materiałów ustalono, iż funkcjonariusze działając w celu uzyskania wyjaśnień o określonej treści od zatrzymanej Krystyny F., znęcali się nad nią fizycznie i psychicznie, wielokrotnie przesłuchiwali ją. Podczas tych czynności kierowali pod jej adresem groźby karalne, ciągnąc za włosy, zmuszając do wykonywania tzw. ”pompek” oraz oślepiając światłem żarówki. Zaznaczyć należy, iż czyn ten stanowił represje ówczesnej władzy wobec osób prezentujących postawę sprzyjającą działalności na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego i jednocześnie stanowił poważne prześladowanie z powodu głoszonych poglądów politycznych.

W toku niniejszego śledztwa przesłuchano w charakterze świadka synów Krystyny F.– Antoniego, Jerzego i Kazimierza W. na - okoliczności zatrzymania matki przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie. Nadto wystąpiono z wnioskiem do Archiwum IPN o odnalezienie i udostępnienie akt personalnych funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie, wykonujących czynności w tamtejszym Urzędzie w latach 1949-1951, których personalia figurują w materiałach archiwalnych.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 27 lipca 2017 r.

 

11. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie, polegającej na zabójstwie Michała G., do którego doszło w dniu 02 sierpnia lub 02 września 1946 r., we wsi Załęże, województwa mazowieckiego. ( S 69.2016.Zk )

Postępowanie zostało wszczęte na podstawie materiałów wyłączonych z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu     w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych będących zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, polegających na dokonywaniu zabójstw, bezprawnych pozbawień wolności oraz stosowaniu niedozwolonych metod śledczych wobec szeregu osób pokrzywdzonych               w okresie od 1945 r. do 1949 r., przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.

Na podstawie wyłączonych materiałów zawierających m. in. dokumenty archiwalne oraz korespondencję Konrada Z. – członka rodziny pokrzywdzonego ustalono, iż Michał G. był członkiem Armii Krajowej, a następnie Zrzeszenia WiN. Został zatrzymany przez funkcjonariuszy z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie podczas akcji podjętej w dniu 02 sierpnia we wsi Załęże.

W toku prowadzonego śledztwa skierowano do Archiwum IPN w Warszawie wniosek o przeprowadzenie kwerendy dotyczącej osoby Michała G. ps. „Jastrząb” oraz akcji przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego        w Mławie, w wyniku której Michał G. zginął. Odebrano relację procesową od siostry zamordowanego – Natalii K. oraz żony zawiadamiającego Konrada Z. – Ireny Z.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 05 sierpnia 2017 r.

 

 

12. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej w okresie od 23 listopada 1944 r. do dnia bliżej nieustalonego połowy grudnia 1944 r., w Kocku i miejscowości Szczygły, województwa lubelskiego, nad zatrzymanym członkiem Armii Krajowej Władysławem K., przez funkcjonariuszy NKWD poprzez uderzanie go po całym ciele, w tym pistoletem, kijami i drutem oraz grożeniu wbijaniem szpilek pod paznokcie, co stanowiło represje w związku z prowadzoną działalnością niepodległościową. ( S. 4.2017.Zk)

Postępowanie w sprawie zostało wszczęte wskutek zawiadomienia złożonego przez Zofię K., – żonę zmarłego Władysława K. Dołączyła ona do akt szereg dokumentów, w tym spisane osobiście przez jej męża relacje dotyczące jego działalności niepodległościowej oraz zatrzymania go i więzienia przez funkcjonariuszy NKWD i Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Łukowie. Uzyskano także z akt innego śledztwa protokół przesłuchania świadka Władysława K. dotyczący głównie jego internowania na terenie ZSRR.

Z powyższych materiałów wynikało, iż  Władysław K., ps. Kłos – członek Armii Krajowej    w Kocku został, w dniu 21 listopada 1944 r., w Kocku zatrzymany przez funkcjonariuszy NKWD oraz znanego mu osobiście b. członka Armii Krajowej Michała O. Podczas zatrzymania Władysław K., został dotkliwie pobity, a w pobiciu brał udział także Michał O., który według pokrzywdzonego miał być także funkcjonariuszem państwa komunistycznego.  Następnie Władysława K., był więziony przez NKWD, a funkcjonariusze sowieccy torturowali go uderzając go po całym ciele, w tym pistoletem, kijami i drutem oraz grozili wbijaniem szpilek pod paznokcie. Po kilku tygodniach więzienia przez NKWD, około połowy grudnia 1944 r. został on przetransportowany do aresztu Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Łukowie, ale w dalszym ciągu był wydawany na przesłuchania NKWD. Od tego czasu jednakże nie znęcano się nad nim.

Władysław K. podał także, iż stanął w charakterze oskarżonego przed Sądem II Armii Wojska Polskiego, urzędującym wówczas w Kąkolewnicy koło Radzynia Podlaskiego. Z uwagi na opór pokrzywdzonego i jego nieprzejednana postawę – nie został skazany. Władysław K., wskazał, iż w Łukowie był przesłuchiwany przez funkcjonariusza o nazwisku F., a strażnikiem w miejscowym areszcie miał być Mieczysław P. Ostatecznie Władysław K., został w dniu 21 stycznia 1945 r., z Lublina wywieziony na Syberię, gdzie był internowany. Michał O., który miał brać udział w pierwszym pobiciu pokrzywdzonego już zmarł.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 26 września 2017 r.

 

 

13. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznych, stanowiących zbrodnię przeciwko ludzkości, polegających na fizycznym znęcaniu się w okresie od 23 lipca 1946 r. do dnia 17 września 1946 r., w Hrubieszowie, województwa lubelskiego, nad pozbawionym wolności, byłym członkiem organizacji „Wolność i Niezawisłość” Bolesławem Ś.,  poprzez rażenie prądem elektrycznym powodując u niego utratę przytomności. 
( S. 30.2017.Zk )

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego były czynności w przedmiocie badania wyroków Sądów Wojewódzkich w sprawach o stwierdzenie nieważności orzeczeń na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznanie za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Z analizy akt sprawy wynikało, że Bolesław Ś. został zatrzymany w dniu 23 lipca 1946 r. i tego samego dnia przesłuchany w charakterze podejrzanego przez Władysława G. W dniu 24 lipca 1946 r. Wincenty Z. wszczął przeciwko niemu śledztwo, a w dniu 26 lipca 1946 r. przesłuchał go funkcjonariusz  Michał G. W dniu 01 września 1946r. Prokurator Wojskowy Rejonu Lubelskiego zastosował wobec Bolesława Ś. tymczasowe aresztowanie i zarządził osadzenie w więzieniu na Zamku  w Lublinie. W dniu 16 września 1946 r. Wincenty Z. sporządził postanowienie o pociągnięciu Bolesława Ś. do odpowiedzialności karnej i Władysław G. przesłuchał go w charakterze oskarżonego. Śledztwo zostało zamknięte w dniu 16 września 1946 r. i Bolesław Ś. w dniu 20 września 1946 r. został oskarżony o nielegalne przechowywanie broni wraz z amunicją oraz o to, że „nie czynił zadość powołaniu do służby wojskowej”. W dniu 28 lutego 1947 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Lublinie umorzył postępowanie karne przeciwko Bolesławowi Ś., na mocy ustawy z dnia 22 lutego 1947 r. o amnestii. Pokrzywdzony wyszedł na wolność w dniu 04 marca 1947 r.

W toku prowadzonego śledztwa poddano oględzinom materiały w postaci akt sprawy karnej Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie przeciwko Bolesławowi Ś., akt sprawy Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z wniosku Bolesława Ś. w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie z dnia 28 lutego 1947 r. oraz akt sprawy Sądu Okręgowego w Lublinie o sygn. IV. Ko 269/99 z wniosku Bolesława Ś.w przedmiocie wznowienia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie z dnia 28 lutego 1947 r. o zastosowaniu ustawy o amnestii z 1947 r.

Z Oddziałowego Archiwum IPN w Lublinie uzyskano wyniki sprawdzeń dotyczących Bolesław Ś., w tym informacje o jego osadzeniu z Księgi głównej więźniów wojskowych 1946 - 1947 Więzienia na Zamku w Lublinie, dokumentację z Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych dotyczącą pokrzywdzonego.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 10 listopada 2017 r.

 

14. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie, wobec zatrzymanego Jana Z. poprzez fizyczne i psychiczne znęcanie się nad pokrzywdzonym, w czasie prowadzonego przeciwko niemu śledztwa, w okresie trzech miesięcy w 1946 r. ( S 75.2016.Zk )

Postępowanie zostało wszczęte na podstawie materiałów wyłączonych z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie w sprawie zbrodni komunistycznych będących zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, polegających na dokonywaniu zabójstw, bezprawnych pozbawień wolności oraz stosowaniu niedozwolonych metod śledczych wobec szeregu osób pokrzywdzonych w okresie od 1945 do 1949 r. przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie.

Podstawą do wszczęcia śledztwa były materiały w postaci m.in. protokołu przesłuchania świadka Jana Z. oraz dokumentów archiwalnych wskazujących na fakty fizycznego i psychicznego znęcania się nad pokrzywdzonym przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie. Do zdarzenia miało dojść w okresie około trzech miesięcy w 1946r. Jan Z., zeznał, iż został zatrzymany w szpitalu przez funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mławie, 2 - 3 dni po tym jak przeszedł operację po postrzale. Następnie został osadzony w areszcie, a po kolejnych 3 miesiącach przewieziono go do więzienia w Działdowie. Przyczyną tych represji był fakt przynależności do organizacji antykomunistycznej.

W toku przedmiotowego śledztwa funkcjonariusze policji przesłuchali osoby najbliższe dla pokrzywdzonego Jana Z.: córkę – Kazimierę R. oraz braci – Leszka, Stefana, Tadeusza Z.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 19 października 2017 r.

 

15. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Lubartowie, którzy w dniu 20 stycznia 1946 r.     w Kolonii Kolechowice województwa lubelskiego, stosowali wobec Czesława S., przemoc polegającą na biciu wymienionego, przy czym czyn ten stanowił poważne prześladowanie z powodu podejrzeń o współpracę z organizacją niepodległościową z uwagi na fakt przechowywania broni. ( S 83.2016.Zk )

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego były czynności w przedmiocie badania wyroków Sądów Wojewódzkich w sprawach o stwierdzenie nieważności orzeczeń na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznanie za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. W trakcie tych działań ujawniono okoliczności wskazujące na możliwość popełnienia przez funkcjonariuszy z Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Lubartowie przestępstwa polegającego na zastosowaniu wobec Czesława S., przemocy fizycznej w postaci bicia w celu uzyskania określonych informacji, dotyczących miejsca przechowywania broni.

W toku przedmiotowego śledztwa przesłuchano w charakterze świadka córkę pokrzywdzonego – Jadwigę B., zwrócono się o nadesłanie materiałów archiwalnych na potrzeby postępowania przygotowawczego.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 19 października 2017 r.

 

16. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym oraz psychicznym znęcaniu się nad Stanisławem S., pozbawionym wolności w okresie od dnia 17 lutego 1947 r. do dnia 01 czerwca 1947 r., przez funkcjonariuszy Miejskiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Radomiu, którzy w celu uzyskania żądanych wyjaśnień stosowali wobec pokrzywdzonego niedozwolone metody śledcze m. in. w postaci bicia po całym ciele. ( S 17.2017.Zk )

 

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego były czynności w przedmiocie badania wyroków Sądów Wojewódzkich w sprawach o stwierdzenie nieważności orzeczeń sądowych na podstawie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. „o uznaniu     za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Z analizy akt sprawy byłej Wojskowej Prokuratury Rejonowej w Kielcach w sprawie przeciwko Stanisławowi S., wynikało, iż w toku prowadzenia w 1947 r. dochodzenia stosowano wobec pokrzywdzonego represje i niedozwolone metody śledcze. Stanisław S., był bity w celu zmuszenia do złożenia określonej treści wyjaśnień, w konsekwencji czego doznał obrażeń ciała.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 31 października 2017 r.

 

17. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na przekroczeniu uprawnień i bezprawnym pozbawieniu wolności Stanisława T. i Franciszka T., trwającym dłużej niż 7 dni, które łączyło się ze szczególnym udręczeniem w postaci stosowania przymusu i niedozwolonych metod śledczych, daty bliżej nieustalonej, w okresie od dnia zatrzymania w miejscowości Stara Wieś, województwa lubelskiego, w czerwcu 1947 r. ( S 21.2016.Zk )

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego było zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa złożone przez Władysławę T., która złożyła zeznania w sprawie pobicia jej aż do utraty przytomności przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego. Doszło do tego prawdopodobnie w czerwcu 1947 r. w miejscowości Stara Wieś, wtedy również spalono ich gospodarstwo rolne, a także bezprawnie pozbawiono wolności jej męża Stanisława T. i jego brata Franciszka T. Nad zatrzymanymi znęcano się fizycznie i psychicznie, w miejscowości Uhnów, przez okres pięciu tygodni od dnia zatrzymania. Kiedy najbliżsi wrócili opowiadali, że zostali zawiezieni do Uhnowa i zamknięci w jakimś budynku, gdzie przez cały czas, cztery razy dziennie byli przesłuchiwani i bici przez tych żołnierzy, którzy chcieli się dowiedzieć, gdzie ukrywają się partyzanci. Opowiadali, że przywiązywano ich do góry nogami i bito czymś twardym w stopy oraz po głowie a także głodzono. Kiedy wrócili, byli opuchnięci i posiniaczeni. Na skutek tych wydarzeń długo nie mogli się pozbierać psychicznie, fizycznie i materialnie. Świadek dodała, że zarówno mąż jak i brat nie mieli później żadnej sprawy sądowej. Stanisław T. nigdy nie mówił, kto się nad nim znęcał w Uhnowie, prawdopodobnie nie znał tych wojskowych.

Z zawiadomienia wynika, że rodzina T. umożliwiała ukrywanie się w ich zabudowaniach członkom antykomunistycznego ruchu oporu. Najprawdopodobniej na skutek denuncjacji doszło do akcji pacyfikacyjnej komunistycznego aparatu bezpieczeństwa. Rodzina ukrywała między innymi Edwarda S. z Łykoszyna, chłopaka o pseudonimie "Burta" i partyzanta o imieniu Zbyszek.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 22 listopada 2017 r.

 

Zbrodnie nazistowskie.

1. Śledztwo w sprawie zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości, popełnionych  wiosna 1940 r. w związku z przeprowadzeniem na terenie powiatu przysuskiego, województwa mazowieckiego akcji aresztowań ludności cywilnej, w wyniku której pozbawiony wolności został Jan P. oraz inni mieszkańcy wsi Nieznamierowice i Pomyków. ( S 37.2015.Zn)

Śledztwo w sprawie zbrodni popełnionych w związku z przeprowadzeniem na terenie powiatu przysuskiego akcji aresztowań ludności cywilnej, zostało wszczęte przez byłą Okręgową Komisje Badania Zbrodni Hitlerowskich w Kielcach, a po podjęciu kontynuowane przez obecne struktury pionu śledczego IPN.

W toku prowadzonego śledztwa ustalono, że ofiary zorganizowanej akcji aresztowań mieszkańców wsi byłego powiatu przysuskiego zostały prawdopodobnie zatrzymane przez Einsatzkomando Opoczno. Zatrzymane osoby zostały następnie odtransportowane do więzienia w Piotrkowie Trybunalskim, skąd zostały przewiezione w dniu 2 lipca 1940 r. do lasu w pobliżu wsi Moszczenica Las, gdzie zostały zamordowane. Na potrzeby śledztwa ustalono listę 24 nazwisk ofiar zbrodni.

W charakterze świadków przesłuchano żyjących świadków tamtych wydarzeń oraz osoby najbliższe dla ofiar egzekucji przeprowadzonych przez okupanta niemieckiego. Oprócz tego prokurator ujawnił materiały archiwalne dotyczące ofiar zbrodni będące w dyspozycji Archiwum w Łodzi, a także Zarządu Głównego PCK w Warszawie i Zarządu Okręgowego PCK w Łodzi.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na wykazanie odpowiedzialności za popełnienie przestępstw konkretnemu funkcjonariuszowi niemieckiego państwa hitlerowskiego, a mianowicie Dowódcy Policji i SS w Dystrykcie Radomskim Friedricha K., który jak ustalono nie żyje. Koniecznym stało się zakończenie śledztwa w dniu 10 lutego 2017 r. wobec stwierdzenia śmierci ustalonego sprawcy i niewykrycia pozostałych sprawców czynów.

 

2. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich i zbrodni przeciwko ludzkości, popełnionych z naruszeniem prawa międzynarodowego przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego, w celu wyniszczenia polskiej grupy narodowej, polegających na rozstrzelaniu: Jana G., Stanisława K., Jana K., Julianna K., Katarzynę K., Jana K., Jana L., Józefa L., Władysława L., Michała S., Jana S., Jana Ś., Józefa Ś., Heleny Z., Stefana Z. i Jan Ż., do którego doszło w dniu 03 listopada 1943 r. w Janikowie, województwa mazowieckiego. ( S 77.2016.Zn)

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa zakończonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie w sprawie  nazistowskich zbrodni wojennych polegających popełnionych w latach 1943 - 1944 w Magnuszewie i okolicach, w tym masowych egzekucji mających miejsce w dniach 27 i 28 października 1943 r.

Z uzyskanych w ramach międzynarodowej pomocy prawnej dokumentów ze śledztwa Prokuratury przy Sądzie Krajowym w Hamburgu wynikało, że nieustaleni funkcjonariusze niemieckiego państwa nazistowskiego rozstrzelali w dniu 03 listopada 1943 r. w Janikowie koło Kozienic szesnastu obywateli polskich. Z ujawnionych dokumentów archiwalnych wynikało, że w ten sposób śmierć ponieśli: Jan G., Stanisław K., Jan K., Julianna K., Katarzyna K., Jan K., Jan L., Józef L., Władysław L., Michał S., Jan S., Jan Ś., Józef Ś., Helena Z., Stefan Z. i Jan Ż. 

W toku prowadzonego śledztwa przeprowadzono kwerendy w Oddziałowym Archiwum IPN w Warszawie, przesłuchano w charakterze świadków osoby, które posiadały wiedzę dotyczącą popełnionego czynu.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na wykazanie odpowiedzialności za popełnienie przestępstw konkretnym funkcjonariuszom niemieckiego państwa hitlerowskiego, a mianowicie Eduarda G. i Alfreda P., którzy jak ustalono nie żyją. Koniecznym stało się zakończenie śledztwa w dniu 15 lutego 2017r. wobec stwierdzenia śmierci ustalonych sprawców i niewykrycia pozostałych sprawców czynów.

 

3. Śledztwo w sprawie zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości, dokonanych     w latach 1943 – 1944, na mieszkańcach wsi Toczyska i Kobiałki, województwa lubelskiego, polegających na zabójstwach stanowiących pójście na rękę władzy państwa niemieckiego: Franciszka i Marianny małżonków N. ( S 90.2015.Zn)

W toku prowadzonego postępowania wykonano czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Jak wynika z relacji procesowej przesłuchanego w sprawie świadka, Niemcy dopuścili się zastrzelenia jesienią 1943 r. w miejscowości Kobiałki Nowe, Franciszka N. i jego żony Marianny N. Nadto ustalono, że funkcjonariusze niemieccy dopuścili się rozstrzelania w dniu 25 maja 1944 r., w miejscowości Kisielsk koło Kobiałki, Wacława D. oraz trzech mężczyzn i dwie kobiety o nieustalonej tożsamości. Przesłuchani w sprawie świadkowie twierdzą, że rozstrzelani to obywatele polscy, mieszkańcy wsi Toczyska i Kobiałki. Wcześniej, bo w dniu 09 maja 1944 r. Niemcy rozstrzelali czterech mieszkańców wsi Wola Kisielska. Przesłuchani w sprawie świadkowie wskazują, iż wszystkich tych czynów dopuścili się najprawdopodobniej funkcjonariusze żandarmerii stacjonujący w Garwolinie i żandarmi z posterunku w Żelechowie.

Zwrócono się do pionu archiwalnego o przeprowadzenie kwerendy w sprawie, wskazując zakres postępowania poprzez wyszczególnienie zdarzeń przestępnych. Jednocześnie wskazano aby kwerenda zmierzała do ustalenia składu personalnego posterunków w Żelechowie i Garwolinie oraz ustalenia czy osoby pełniące służbę we wskazanych jednostkach były skazane przez polskie lub niemieckie sądy w związku z ich działalnością na terytorium Polski.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności sprawców, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 20 lutego 2017 r.

 

 

4. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej i zbrodni przeciwko ludzkości, polegającej na zabójstwach dokonanych w okresie od 1940 do lipca 1944 r. w Zwierzyńcu i innych okolicach, województwa lubelskiego, przez członków załogi posterunku żandarmerii niemieckiej w Zwierzyńcu i pracowników policji niemieckiej w Biłgoraju. ( S 58.2015.Zn)

 

Śledztwo w sprawie zbrodni przez członków załogi posterunku żandarmerii niemieckiej w Zwierzyńcu i pracowników policji niemieckiej w Biłgoraju zostało wszczęte przez byłą Okręgową Komisje Badania Zbrodni Hitlerowskich w Lublinie, a po podjęciu kontynuowane przez obecne struktury pionu śledczego IPN.

W toku prowadzonego śledztwa ustalono, że żandarmi z posterunku w Zwierzyńcu dopuścili się zabójstw 20 obywateli polskich w dniu 2 lutego 1944 r. w Zwierzyńcu, zabójstw nie mniej jak kilkudziesięciu obywateli polskich narodowości żydowskiej w dacie bliżej nieustalonych w latach 1940 - 1943 w Zwierzyńcu, a nadto przestępstw polegających na zatrzymaniu 7 obywateli polskich: Edwarda S., Henryka H., Henryka K. i jego ojca, Tadeusza G., Zygmunta D. oraz Leona K. i poddawania ich torturom, w lecie 1943 r. we wsi Topólcza, zatrzymaniu Józefa K., Józefa K., Leonarda K., Mikołaja N., Franciszka Ś., Feliksa Ł., Michała C., Sergiusza L., Romana R., Jana G., Jana Ś. i 8 innych obywateli polskich o nieustalonych nazwiskach w lecie 1943 r. we wsi Topólcza oraz publicznych zabójstw nieustalonych osób w czasie okupacji niemieckiej, we wsi Rudka koło Zwierzyńca, jak również zatrzymania Mieczysława P., Henryka H., Lecha K., Edwarda S., Henryka K., Tadeusza G., mężczyzny o nazwisku D., Wacława P., Weroniki P., braci J. Przedmiotem prowadzonego postępowania objęto również czyn polegający na zabójstwie Stanisława W. dokonanym daty bliżej nieustalonej na terenie gminy Zwierzyniec, zabójstw dwóch nieustalonych Polaków ze wsi Gorajec, zabójstw Antoniego Ł., Bronisława Ł., Wiktora Ł. i Romana Ł. dokonanych w dniu 28 marca 1943 r. we wsi Obrocz, zabójstwa Jana R. dokonanego w dniu 31 marca 1943 r. w miejscowości Bagno, zabójstw Władysława B. i Szczepana P. oraz spaleniu ich zabudowań gospodarczych, dokonanych w dniu 30 marca 1943 r. we wsi Turzyniec, zabójstwa Tadeusza B. dokonanego daty bliżej nieustalonej latem 1943 r. we wsi Turzyniec lub Wywłoczka, zabójstw Jana P., Katarzyny P., Michała P., Romana P., Zofii P. oraz Michała W. dokonanych daty bliżej nieustalonej w okresie od marca do września 1943 r. w Topólczy, zabójstw Antoniego Sz. i jego syna dokonanego daty bliżej nieustalonej w lecie 1943 r., przy zabudowaniach gospodarczych, położonych w miejscowości Topólcza. Osobny wyjaśniany w śledztwie wątek dotyczy dokonanej daty bliżej nieustalonej w lecie 1943 r. w Topólczy czynów polegających na bezprawnym pozbawieniu wolności ponad 20 osób, które osadzono następnie w Obozie Koncentracyjnym na Majdanku. Wśród zatrzymanych byli wówczas: Józef K., Józef K., Leonard K., Mikołaj N., Franciszek Ś., Feliks Ł., Michał C., Sergiusz L., Roman L., Roman R., Jan G. i Jan Ś.

Zebrany w ten sposób materiał dowodowy nie pozwolił na ustalenie odpowiedzialności konkretnych osób odpowiedzialnych za popełnienie wszystkich ustalonych czynów, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 09 marca 2017 r. w sprawie wobec niewykrycia sprawców.

 

5. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich będących zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, dokonanymi na rękę władzy państwa niemieckiego, polegającymi na zabójstwach Bolesława K. oraz osoby o narodowości żydowskiej, do których doszło, w Kolonii Skrzynice, województwa lubelskiego, w wyniku oddania strzałów z broni palnej przez funkcjonariusza państwa niemieckiego. ( S 13.2017.Zn )

W toku prowadzonego postępowania ustalono, że w sierpniu 1943 r. Bolesław i Jadwiga małżonkowie K. przyjęli pod swój dach i ukrywali przez okupantem niemieckim 15 – letniego chłopca narodowości żydowskiej o imieniu Chaim. W dniu 03 września 1943 r. około godz. 14 – 15 do zabudowań mieszkalnych małżonków K. przyjechały dwie furmanki z funkcjonariuszami państwa niemieckiego. Byli wśród nich: funkcjonariusz niemiecki, ośmiu funkcjonariuszy policji granatowej oraz wójt gminy Piotrków. Policjanci natychmiast otoczyli zabudowania. Funkcjonariuszu państwa niemieckiego wyprowadził z domu Bolesława i Jadwigę K. Na zewnątrz przebywał chłopiec narodowości żydowskiej. Wtedy funkcjonariusz nakazał Bolesławowi K. i chłopcu położyć się na ziemi, po czym bił ich po całym ciele pałką, zarzucając, iż chłopiec jest Żydem, a mężczyzna ukrywa osobę narodowości żydowskiej. Następnie Niemiec oddał serię śmiertelnych strzałów z broni maszynowej do Bolesława K. i do chłopca. Miejscowej ludności nakazano pochowanie zwłok w miejscu ich rozstrzelania. W 1944 r. zwłoki Bolesława K. zostały ekshumowane i przewiezione przez rodzinę na cmentarz w Czerniejewie. Po dwóch lub trzech latach Gmina Żydowska w Lublinie to samo uczyniła ze zwłokami chłopca o imieniu Chaim.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na ustalenie odpowiedzialności za popełnienie przestępstw konkretnemu funkcjonariuszowi niemieckiej żandarmerii z Posterunku w Lublinie – kapralowi Artura P. Jak ustalono dochodzenie przeciwko Arturowi P. w sprawie o przestępstwo zabójstwa na szkodę 13 – letniego żydowskiego chłopca Chaima Ć. i Bolesława K. prowadzone było przez Prokuraturę w Wurzburgu. Z przekazanego na potrzeby niniejszego śledztwa materiału, a w szczególności z postanowienia Prokuratury przy Sądzie Krajowym w Würzburg’u, z dnia 05 listopada 1985r. o umorzeniu postępowania wynikało, że dalsze dochodzenie w tej sprawie zaniechano ponieważ Artur P. został w dniu 13 sierpnia 1965 r. przez Sąd Rejonowy w Verel, uznany za zmarłego.

Ustalenia te spowodowały konieczność zakończenia śledztwa w dniu 20 kwietnia 2017 r.  wobec ustalenia, iż postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało prawomocnie zakończone.

 

6. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich i zbrodni przeciwko ludzkości, popełnionych z naruszeniem prawa międzynarodowego przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego w celu wyniszczenia polskiej grupy narodowej, polegających na pozbawieniu wolności Aleksandra P., w okresie 1941 – 1945, w obozie tzw. Służby Budowlanej dla Polaków w Solcu nad Wisłą, powiatu lipskiego, województwa mazowieckiego. ( S 86.2016.Zn )

Podstawą prawną do wszczęcia postępowania przygotowawczego był materiał dowodowy z wyłączony z innej zakończonej w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie sprawy dotyczącej zbrodni nazistowskich popełnionych w latach 1942 - 1945 w związku z funkcjonowaniem obozu pracy przymusowej tzw. Służby Budowlanej w Radomiu przy ul. Lubelskiej. W szczególności na podstawie zeznań syna pokrzywdzonego – Marcina P. ustalono, iż Aleksander P. w czasie pobytu w obozie tzw. Służby Budowlanej dla Polaków w Solcu nad Wisłą był bity, znęcano się nad nim, w wyniku czego doznał obrażeń ręki.

Na podstawie zeznań  Marcina P. ustalono, że w obozie w Solcu nad Wisłą był pozbawiony wolności jego ojciec Aleksander P., który był zmuszany do wykonywania robót ziemnych. Z zeznań świadka wynikało, że  Aleksander P. w czasie pobytu w obozie zachorował, miał wysoką temperaturę i został skierowany do izolatki.  Mimo osłabienia chorobą został zmuszony do rąbania drewna. Z relacji Aleksandra P. wynikało ponadto, że był bity w obozie, w wyniku urazu zadanego nogą obutą w podkute buty doznał uszkodzenia dłoni.

W świetle zebranego materiału procesowego  bezspornym pozostaje fakt pozbawienia wolności Aleksandra P. w obozie karnym Służby Budowlanej w Solcu nad Wisłą .

W toku niniejszego postępowania nie udało się zindywidualizować  sprawców bezpośrednich odpowiedzialnych za stworzenie w obozie warunków skutkujących biologicznym wyniszczeniem więźniów poprzez niezapewnienie elementarnych warunków bytowych w zakresie wyżywienia, zakwaterowania, pomocy medycznej. Nie było również możliwe ustalenie funkcjonariuszy nazistowskich, którzy stosując  przemoc fizyczną oraz udręczenia psychiczne  znęcali nad  Aleksandrem P. 

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 09 maja 2017 r. 

 

7. Śledztwo w sprawie dokonanej najprawdopodobniej w dniu 30 grudnia 1943r. w Rykach, województwa lubelskiego, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców osoby spośród ludności cywilnej Mariana G. ( S 48.2017.Zn )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w  Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie, w sprawie zbrodni popełnionych przez hitlerowców w latach 1939 – 1944 na terenie powiatu ryckiego. W toku prowadzonych czynności ustalono, iż przedmiotowe śledztwo dotyczy blisko 180 zdarzeń, zaistniałych na terenie województwa lubelskiego w powiecie ryckim. Znaczna część zdarzeń to zbrodnie o charakterze masowym, w których ginęło wiele osób. Śledztwem objęte są między innymi wydarzenia związane z wielokrotnymi masowymi egzekucjami Żydów, Cyganów, likwidacją dzielnic żydowskich w Dęblinie, Rykach, likwidacją obozu jenieckiego w Dęblinie oraz wieloma pacyfikacjami różnych miejscowości powiatu ryckiego.

W trakcie prowadzonego postępowania uzyskano informacje o dokonanej najprawdopodobniej w dniu 30 grudnia 1943 r. w Rykach, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki osoby spośród ludności cywilnej, tj. Mariana G. Nadto przedmiotem prowadzonego postępowania objęto czyn polegający na dokonanej w dacie bliżej nieustalonej w okresie 1939 - 1944. w Rykach,  stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki trzech osób spośród ludności cywilnej pochodzenia żydowskiego, w tym dwóch kobiet i jednego mężczyzny oraz dokonanej w dacie bliżej nieustalonej w 1943 r. lub 1944 r. w Rykach, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki czterech osób spośród ludności cywilnej pochodzenia żydowskiego.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 28 czerwca 2017 r. 

 

 

8. Śledztwo w sprawie dokonanej najprawdopodobniej w dniu 01 lipca 1944 r. w miejscowości Wola Życka, województwa lubelskiego, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców osoby spośród ludności cywilnej - Stanisława W. ( S 49.2017.Zn )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w  Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie, w sprawie zbrodni popełnionych przez hitlerowców w latach 1939 – 1944 na terenie powiatu ryckiego. W toku prowadzonych czynności ustalono, iż przedmiotowe śledztwo dotyczy blisko 180 zdarzeń, zaistniałych na terenie województwa lubelskiego w powiecie ryckim. Znaczna część zdarzeń to zbrodnie o charakterze masowym, w których ginęło wiele osób. Śledztwem objęte są między innymi wydarzenia związane z wielokrotnymi masowymi egzekucjami Żydów, Cyganów, likwidacją dzielnic żydowskich w Dęblinie, Rykach, likwidacją obozu jenieckiego w Dęblinie oraz wieloma pacyfikacjami różnych miejscowości powiatu ryckiego.

W trakcie prowadzonego postępowania uzyskano informacje o dokonanej najprawdopodobniej w dniu 1 lipca 1944r. w miejscowości  Wola Życka, województwa lubelskiego stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki osoby spośród ludności cywilnej,  Stanisława W.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 29 czerwca 2017 r. 

 

9. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich będącymi zarazem zbrodniami przeciwko ludzkości, dokonanymi na rękę władzy państwa niemieckiego, polegających na zabójstwach 20 obywateli polskich z ludności cywilnej obszaru okupowanego, do których doszło, w dniu 2 lutego 1944 r. w Zwierzyńcu, województwa lubelskiego. ( S 8.2017.Zn)

W toku prowadzonego postępowania ustalono, że gestapo z Biłgoraja przeprowadziło akcję odwetową na polskiej ludności cywilnej zamieszkującej Zwierzyniec. Wcześniej oddział Armii Krajowej w Biłgoraju zabił osobę współpracującą z Niemcami. W dniu 2 lutego 1944 r. Niemcy spędzili całą ludność Zwierzyńca na Rynek i tam rozstrzelali 20 zakładników, przywiezionych z Zamościa.

Jak zdołano ustalić osobami rozstrzelanymi przez Niemców w dniu 2 lutego 1944 r. byli: Władysław K. lat 20, Marian Z. lat 19, Władysław P. lat 50, Bernard P. lat 18, Zdzisław K. lat 21, Jan K. lat 45, Jan T. lat 40, Czesław D. lat 21, Józef S. lat 35, Jan C., Stanisław M., Józef W., Józef W., Jan R., Jan S., Józef S., Tadeusz P., Józef P., Franciszek P., Józef L.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 16 sierpnia 2017 r. 

 

10. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskich i zbrodni przeciwko ludzkości, popełnionych z naruszeniem prawa międzynarodowego przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego w celu wyniszczenia polskiej grupy narodowej, polegających na pozbawieniu życia Stanisława B., Aleksandra K., Aleksandra Stanisława B., Aleksandra K., Aleksandra K., Stanisława K., Romana S., Stanisława S., Bogusława U., Jerzego Z., Antoniego S. i Ryszarda S., w czasie zbiorowej egzekucji przeprowadzonej    w kwietniu 1944 r. w Radomiu, województwa mazowieckiego. ( S 76.2016.Zn )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa zakończonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie w sprawie  nazistowskich zbrodni wojennych polegających na założeniu w 1942 r., w Radomiu, obozu tzw. Służby Budowlanej (Baudienstu), funkcjonującego do stycznia 1945 r. i zmuszaniu do nieodpłatnego wykonywania pracy obywateli polskich.

Na podstawie ujawnionych dokumentów ustalono, że w dacie dziennej bliżej nieustalonej, w miesiącu kwietniu 1944 r., w Radomiu okupant niemiecki przeprowadził egzekucję dziesięciu obywateli polskich. Wcześniej niemiecki Sąd Doraźny w Radomiu wyrokiem wydanym w dniu 29 lutego 1944 r. orzekł winę i skazał na karę śmierci: Stanisława B., Aleksandra K., Aleksandra Stanisława B., Aleksandra K., Aleksandra K., Stanisława K., Romana S., Stanisława S., Bogusława U., Jerzego Z., Antoniego S. i Ryszarda S.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na wykazanie odpowiedzialności za popełnienie przestępstw konkretnemu funkcjonariuszowi niemieckiego państwa hitlerowskiego, a mianowicie miejscowego Dowódcy Policji i SS Herberta Bottchera, który jak ustalono nie żyje. Koniecznym stało się zakończenie śledztwa w dniu 18 lipca 2017 r. wobec stwierdzenia śmierci ustalonych sprawców i niewykrycia pozostałych sprawców czynów.

 

 

11. Śledztwo w sprawie dokonanej najprawdopodobniej we wrześniu 1939 r. w miejscowości Rossosz, województwa lubelskiego, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości, w postaci zabójstwa przez Niemców osoby spośród ludności cywilnej - Ludwika O. ( S 69.2017.Zn)

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie, w sprawie zbrodni popełnionych przez hitlerowców w latach 1939 – 1944 na terenie powiatu ryckiego. W toku prowadzonych czynności ustalono, iż przedmiotowe śledztwo dotyczy blisko 180 zdarzeń, zaistniałych na terenie województwa lubelskiego w powiecie ryckim. Znaczna część zdarzeń to zbrodnie o charakterze masowym, w których ginęło wiele osób. Śledztwem objęte są między innymi wydarzenia związane z wielokrotnymi masowymi egzekucjami Żydów, Cyganów, likwidacją dzielnic żydowskich w Dęblinie, Rykach, likwidacją obozu jenieckiego w Dęblinie oraz wieloma pacyfikacjami różnych miejscowości powiatu ryckiego.

W trakcie prowadzonego postępowania uzyskano informacje o dokonanej najprawdopodobniej we wrześniu 1939 r. w miejscowości Rossosz, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki osoby spośród ludności cywilnej, tj. Ludwika O.

W toku prowadzonego śledztwa przeprowadzono czynności zmierzające do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności tych przestępstw, w tym przesłuchiwani zostali ustaleni świadkowie oraz osoby najbliższe dla pokrzywdzonych.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 19 sierpnia 2017 r. 

 

 

12. Śledztwo w sprawie dokonanej w 1944 r., w Dęblinie - osada Masów, województwa lubelskiego, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstw przez Niemców osób spośród ludności cywilnej - Heleny S. oraz Jana C. i Mariana R. ( S. 70.2017.Zn )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w  Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie, w sprawie zbrodni popełnionych przez hitlerowców w latach 1939 – 1944 na terenie powiatu ryckiego. W toku prowadzonych czynności ustalono, iż przedmiotowe śledztwo dotyczy blisko 180 zdarzeń, zaistniałych na terenie województwa lubelskiego w powiecie ryckim. Znaczna część zdarzeń to zbrodnie o charakterze masowym, w których ginęło wiele osób. Śledztwem objęte są między innymi wydarzenia związane z wielokrotnymi masowymi egzekucjami Żydów, Cyganów, likwidacją dzielnic żydowskich w Dęblinie, Rykach, likwidacją obozu jenieckiego w Dęblinie oraz wieloma pacyfikacjami różnych miejscowości powiatu ryckiego.

W trakcie prowadzonego postępowania uzyskano informacje o dokonanej najprawdopodobniej w 1944 r. w Dęblinie - osada Masów, województwa lubelskiego stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstw przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki osób spośród ludności cywilnej - Heleny S. oraz Jana C. i Mariana R.

W toku prowadzonego śledztwa przeprowadzono czynności zmierzające do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności tych przestępstw, w tym przesłuchiwani zostali ustaleni świadkowie oraz osoby najbliższe dla pokrzywdzonych.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 19 sierpnia 2017 r. 

 

13. Śledztwo w sprawie dokonanej w dacie bliżej nieustalonej wiosną 1942 r. lub 1943 r. w miejscu nieustalonym, najprawdopodobniej w Rykach, województwa lubelskiego, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców osoby spośród ludności cywilnej - Stanisława P. ( S 52.2017.Zn )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa prowadzonego w Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie, w sprawie zbrodni popełnionych przez hitlerowców w latach 1939 – 1944 na terenie powiatu ryckiego. W toku prowadzonych czynności ustalono, iż przedmiotowe śledztwo dotyczy blisko 180 zdarzeń, zaistniałych na terenie województwa lubelskiego w powiecie ryckim. Znaczna część zdarzeń to zbrodnie o charakterze masowym, w których ginęło wiele osób. Śledztwem objęte są między innymi wydarzenia związane z wielokrotnymi masowymi egzekucjami Żydów, Cyganów, likwidacją dzielnic żydowskich w Dęblinie, Rykach, likwidacją obozu jenieckiego w Dęblinie oraz wieloma pacyfikacjami różnych miejscowości powiatu ryckiego. 

W trakcie prowadzonego postępowania uzyskano informacje o dokonanej w dacie bliżej nieustalonej wiosną 1942 r. lub 1943 r. w miejscu nieustalonym, najprawdopodobniej w Rykach, stanowiącej pójście na rękę władzy państwa niemieckiego, zbrodni wojennej i zbrodni przeciwko ludzkości w postaci zabójstwa przez Niemców z nieustalonej z przydziału organizacyjnego jednostki osoby spośród ludności cywilnej - Stanisława P.

W toku prowadzonego śledztwa przeprowadzono czynności zmierzające do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności tych przestępstw, w tym przesłuchiwani zostali ustaleni świadkowie oraz osoby najbliższe dla pokrzywdzonych.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych żyjących osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 31 lipca 2017 r. 

 

 

14. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej i zbrodni przeciwko ludzkości, dokonanych w okresie od 1940 r. do 1943 r. przez funkcjonariuszy posterunku żandarmerii w Cycowie, w tym szeregu egzekucji bliżej nieustalonej liczby ludności polskiej oraz jeńców radzieckich. ( S 56.2015.Zn)

 

Śledztwo w sprawie zbrodni dokonanych przez funkcjonariuszy posterunku żandarmerii w Cycowie zostało wszczęte przez byłą Okręgową Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich w Lublinie, a po podjęciu kontynuowane przez obecne struktury pionu śledczego IPN.

W toku prowadzonego śledztwa ustalono, że żandarmi z posterunku w Cycowie dopuścili się egzekucji jesienią 1941 r. na placu koło ówczesnego budynku siedziby władz gminy w Cycowie siedmiu, o nieustalonej tożsamości, jeńców radzieckich najprawdopodobniej zbiegłych z obozu w Chełmie, a nadto zabójstw latem 1942 r. w okolicach miejscowości Garbatówka pięciu innych, również o nieustalonej tożsamości, zbiegłych żołnierzy radzieckich oraz zabójstwa w sierpniu 1942 lub 1943 r. w folwarku w Kolonii Garbatówka mężczyzny narodowości żydowskiej. Funkcjonariusze z posterunku w Cycowie mieli dopuścić się zabójstwa w dniu 9 maja 1942 r. w miejscowości Siedliszcze, po uprzednim pobiciu Bolesława Ł. i lekarza weterynarii Nikodema Ch. Przesłuchani w sprawie świadkowie zeznali, że żandarmi byli sprawcami zabójstwa w dniu 9 kwietnia 1943 r. w miejscowości Siedliszcze Doroty G. i Wacława W. oraz rozstrzelania w 1943 r. około 120 osób pochodzenia żydowskiego, Cyganów oraz Polaków. Wiosną 1943 r. aresztowano mieszkańców Siedliszcza, braci Józefa i Bolesława G., którzy przez okres około tygodnia przetrzymywani byli w siedzibie posterunku w Cycowie, następnie zostali przewiezieni        do obozu na Majdanku. W obozie, Bolesław G. zmarł w dniu 8 listopada 1943 r., natomiast Józefa G. przewieziono do obozu w Dachau. Według relacji świadków Józef G. przeżył obóz i po wojnie wrócił do Siedliszcza. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż funkcjonariusze żandarmerii z Posterunku w Cycowie przeprowadzili akcję pacyfikacyjną w dniach 26 i 27 maja 1942 r. we wsiach Widły, Małków i Bekiesza działając wspólnie i w porozumieniu z innymi nieustalonymi jednostkami żandarmerii i dopuścili się szeregu zabójstw zamieszkującej tam ludności cywilnej. Nadto funkcjonariusze posterunku żandarmerii z Cycowa byli sprawcami szeregu zabójstw mieszkańców Cycowa. Rozstrzelali około 300 osób na terenach przyległych do tzw. strzelnicy. Zabójstwa te miały miejsce w latach 1941 – 1944, a ofiarami były osoby narodowości żydowskiej i polskiej, 5 Cyganów i 15 jeńców sowieckich.

Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie pozwolił na wykazanie odpowiedzialności za popełnienie przestępstw konkretnemu funkcjonariuszowi niemieckiego państwa hitlerowskiego, który jak ustalono już niestety nie żyje. Koniecznym stało się zakończenie śledztwa w dniu 29 września 2017 r. wobec stwierdzenia śmierci ustalonych sprawców i niewykrycia pozostałych sprawców czynów.

 

Inne zbrodnie przeciwko pokojowi, ludzkości i zbrodnie wojenne.
 

1. Śledztwo w sprawie zbrodni ludobójstwa, dokonanych w celu wyniszczenia polskiej grupy narodowościowej, w dniu 24 marca 1944 r., w miejscowości Leopoldów, województwa lubelskiego, polegającej na zabójstwach 13 cywilnych osób narodowości polskiej, poprzez oddanie do nich strzałów z broni palnej oraz zadanie śmiertelnych uderzeń bagnetem, przez nacjonalistów ukraińskich. ( S 18.2012.Zi )

Materiał dowodowy został wyłączony z innego śledztwa zakończonego w tut. Komisji w sprawie zbrodni nazistowskiej będącej również zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na egzekucji 5 obywateli polskich dokonanej przez żandarmerię niemiecką w 1943 r. we wsi Leopoldów.

W toku prowadzonego śledztwa ustalono, że w czasie II wojny światowej we wsi Leopoldów zamieszkiwały niemal wyłącznie rodziny narodowości polskiej. W końcu 1943 r. i na początku 1944 r. zaczęły się napady i zabójstwa osób narodowości polskiej dokonywane przez nacjonalistów ukraińskich. Z tego powodu część polskiej ludności Leopoldowa uciekła do Nieledwi gdzie stacjonował oddział niemieckiej żandarmerii. W dniu 24 marca 1944 r. około godz.17, od strony wsi Podhorce nadeszła grupa młodych mężczyzn narodowości ukraińskiej, ubranych w cywilne ubrania i uzbrojonych w karabiny. W całej wsi rozległy się strzały i mieszkańcy Leopoldowa zaczęli uciekać, niektórzy zdołali ukryć się na strychu zabudowań folwarcznych. Podczas ataku zabito, przeważnie strzałami z broni palnej, łącznie 13 osób, w większości osób starszych i kobiet, członków rodzin pracowników miejscowego folwarku. Co najmniej jedna z ofiar została zabita bagnetem. Po pewnym czasie napastnicy wycofali się. Następnego dnia przyjechali funkcjonariusze niemieckiej policji z posterunku    w Nieledwi. Zwłoki zabitych zostały pochowane na cmentarzu w Trzeszczanach, za wyjątkiem Anny B., którą pochowano na cmentarzu prawosławnym w Nieledwi. Żaden akt zgonu nie został wówczas sporządzony. Ustalono, iż w dniu 24 marca 1944 r., w miejscowości Leopoldów zabito: Annę B., Walentynę B., Wandę B., Marcina Ć., Zofię K., Antoninę L., Katarzynę L., Leona P., Stefana R., Katarzynę S., Genowefę W. oraz dwie inne kobiety o nazwisku W.

Materiał dowodowy nie pozwolił na wskazanie odpowiedzialności konkretnych osób, co spowodowało konieczność zakończenia śledztwa w dniu 08 maja 2013 r. w sprawie wobec niewykrycia sprawców.

 

 

do góry